اعداد و حروف روی لاستیک خودرو به چه معنا هستند و چگونه باید آنها را بخوانیم؟

کارخانه‌های تولید تایر با هدف انتقال سریع اطلاعات لاستیک به خریداران، یک‌ سری حروف و اعداد را روی لاستیک‌ها درج می‌کنند که هر کدام بیانگر یک ویژگی است. ما در این محتوا، معنای این حروف و اعداد را شرح و نحوه خواندن آن‌ها را توضیح می‌دهیم.

اعداد روی لاستیک چه چیزی را نشان می‌دهند؟

اگر عبارتی مشابه P220/80R16 80S را روی لاستیک مشاهده کردید، می‌توانید به‌شکل زیر و براساس قواعدی که در ادامه معرفی می‌کنیم، مشخصات تایر را متوجه شوید. البته روی بعضی از تایرها حروف و اعداد بیشتری نوشته شده که در همین بخش، آن‌ها را نیز توضیح می‌دهیم.

۱. حرف اول روی لاستیک به زبان انگلیسی

حروف نوشته‌شده روی دیواره کناری تایر، معمولا یکی از موارد زیر است که هرکدام نوع و کلاس تایر را مشخص می‌کنند.

P : حرف P مخفف کلمه Passenger است و نشان می‌دهد که این لاستیک برای خودروهای سواری ساخته شده است. ماشین‌های کوپه، کراس‌اور و مینی‌ون می‌توانند از این لاستیک‌ها استفاده کنند.

این لاستیک‌ها برای جاده‌های شنی یا ماشین‌های آفرود اصلا مناسب نیستند. همچنین نمی‌توان از آن‌ها برای طی کردن مسافت‌های بین شهری استفاده کرد.

T: این حرف نشان می‌دهد که لاستیک برای استفاده کوتاه مدت و موقتی ساخته شده و باید به‌عنوان زاپاس نگهداری شود.

LT: مخفف Light Trucks و نشان می‌دهد که لاستیک مورد نظر برای وانت‌ها و ماشین‌های حمل بار سبک مناسب است.

۲. سایز لاستیک

اعداد و حروف مربوط به سایز لاستیک از بخش های مختلفی تشکیل می شوند که در قسمت زیر درباره هر یک به صورت جداگانه توضیح می دهیم.

۱.پهنای لاستیک

اولین عدد بعد از حرف انگلیسی، عرض (پهنای) لاستیک را به میلی‌متر نشان می‌دهد. مثلا اگر عدد کنار حرف انگلیسی ۱۲۰ باشد، به این معناست که عرض لاستیک ۱۲۰ میلی‌متر یا ۱۲ سانتی‌متر است.

هرچه این عدد بالاتر باشد، یعنی لاستیک پهن‌تر است. پهنای بیشتر هم به‌معنی سطح تماس بیشتر لاستیک با زمین است که تعادل خودرو را حین حرکت تضمین می‌کند.

۲. نسبت ارتفاع به عرض تایر (نسبت منظر)

بعد از علامت ممیز (/)، یک عدد دو رقمی دیده می‌شود. این عدد ارتفاع کناره لاستیک (فاق لاستیک) را نسبت به پهنای آن مشخص می‌کند. برای مثال، وقتی عدد نسبت منظر روی لاستیک برابر با ۶۵ باشد، یعنی طول فاق لاستیک به میزان ۶۵ درصد از پهنای لاستیک است.

این عدد هرچه بیشتر باشد، لاستیک‌ به اصطلاح گوشتی‌تر است و مقاومت بیشتری در برابر ضربه دارد. درباره تاثیر فاق لاستیک در نرمی خودرو در یک مطلب جداگانه توضیح داده ایم.

۳. حرف R

حرف R مخفف Radial است که نشان‌دهنده رادیال بودن لاستیک است.

۴. اندازه رینگ

عدد دو رقمی که بعد از R قرار می‌گیرد، سایز رینگ را نشان می‌دهد. مثلا ۱۶ یعنی قطر رینگ لاستیک ۱۶ است و برای ماشین‌هایی مثل تارا به‌کار می‌رود. اگر ۱۴ باشد، یعنی رینگ کوچک‌تر است و برای خودروهای درون شهری مثل تیبا و کوئیک، استفاده می‌شود.

همانطور که در عکس زیر می بینید، ارتفاع هر سه لاستیک ۲۵ اینچ است اما سایز رینگ تایرها به ترتیب از چپ به راست بزرگتر می شود. سایز رینگ لاستیک سمت چپ ۱۶ اینچ، لاستیک وسط ۱۷ اینچ و لاستیک سمت راست ۱۸ اینچ است.

 

۵. شاخص بار تایر

شاخص بار یعنی هر یک لاستیک، چه میزان بار را می‌تواند تحمل کند. این شاخص با یک عدد دو رقمی مشخص می‌شود که در جدول زیر می‌توانید ببینید اعداد مختلف شاخص بار به چه معنا هستند:

هر لاستیک تا حد مشخصی وزن را تحمل می‌کند. اگر بار بیش از حد روی آن بگذارید، ممکن است بترکد. این ظرفیت با اعداد بین ۷۵ تا ۱۰۵ کدگذاری شده است. مثلا ۷۵ یعنی تایر ظرفیت تحمل وزن تا ۴۰۰ کیلوگرم را دارد.

۶. شاخص سرعت تایر

این شاخص بیانگر حداکثر سرعتی است که یک لاستیک می‌تواند تاب بیاورد؛ بدون این‌که بیش از حد گرم شود یا بترکد. مثلا شاخص سرعت لاستیک T، یعنی هر لاستیک می‌تواند تا ۱۹۰ کیلومتر بر ساعت را بدون ایجاد خطر طی کند. این کد که با حرف انگلیسی نشان داده می‌شود بعد از عدد شاخص بار نوشته شده و از حروف A تا Z رتبه‌بندی می‌شود.

میزان سرعت قابل تحمل با یک حرف انگلیسی کدگذاری شده و طبق جدول زیر، می‌توانید متوجه معنی آن شوید:

۷. تاریخ تولید و انقضای لاستیک

لاستیک‌ها هم مثل مواد غذایی فاسد می‌شوند. معمولا عمر مفید هر لاستیک ۴ سال است و اگر بیشتر از این زمان استفاده شوند، ممکن است خیلی ناگهانی بترکند یا ترک‌های عمیق اما پنهان بردارند.

عدد چهار رقمی که روی تایر درج شده نشان می‌دهد که در چه سال و ماهی تولید شده است. دو رقم اول، هفته و دو رقم آخر، سال تولید را مشخص می‌کنند. مثلا عدد ۲۸۲۴ یعنی این لاستیک در هفته بیست و هشتم و سال ۲۰۲۴ ساخته شده است. پیشتر در مقاله ای تحت عنوان تاریخ تولید لاستیک در این‌ باره بیشتر نوشته‌ایم.

۸. فشار باد

عبارت MAX PRESS برای تعیین حد مجاز باد کردن لاستیک است و نباید از این میزان تجاوز کرد.

۹. فلش جهت حرکت

روی دیواره برخی تایرها یک فلش وجود دارد. این فلش نشان می‌دهد تایر باید به کدام سمت بچرخد. اگر برعکس نصب شود، تایر نمی‌تواند آب جاده را کنار بزند و خودرو در باران لیز می‌خورد.

۱۰. میزان چسبندگی

علامت Traction روی لاستیک ماشین نشان‌دهنده سطح چسبندگی آن روی جاده‌های خیس و مرطوب است. این علامت بخشی از استاندارد UTQG بوده و معمولا با حروف AA، A، B یا C مشخص می‌شود که AA بالاترین سطح چسبندگی و C پایین‌ترین سطح را دارد.

بالاترین سطح چسبندگی باعث می‌شود با یک ترمز، ماشین متوقف شود؛ در حالی‌ که اگر لاستیک Traction C باشد، هنگام ترمز ممکن است کمی به سطح جاده کشیده شود و بعد توقف کند.

این علامت معمولا در کنار شاخص‌های Treadwear (سایش) و Temperature (دما) روی دیواره لاستیک درج می‌شود.

۱۱. Temperature

شاخص Temperature روی لاستیک میزان مقاومت و توانایی تایر را در دفع گرما و تحمل آن در سرعت‌های بالا نشان می‌دهد. این شاخص با یکی از حروف A، B یا C روی دیواره لاستیک نوشته و به‌شکل زیر تفسیر می‌شود:

A: بالاترین توان دفع گرما، مناسب سرعت‌های بالای ۱۸۵ کیلومتر بر ساعت

B: عملکرد مناسب در بازه سرعتی ۱۶۰ تا ۱۸۵ کیلومتر بر ساعت

​C: حداقل استاندارد، مناسب سرعت ۱۳۵ تا ۱۶۰ کیلومتر بر ساعت

۱۲. Treadwear

این علامت مقاومت آج در برابر سایش و عمر تقریبی لاستیک را نشان می‌دهد. Treadwear همیشه به صورت یک عدد (مثلاً ۲۰۰، ۴۰۰، ۶۰۰، ۸۰۰) کنار کلمه TREADWEAR روی دیواره لاستیک نوشته می‌شود.

عدد بالاتر یعنی آج دیرتر ساییده می‌شود و لاستیک عمر بیشتری دارد؛ عدد پایین‌تر یعنی لاستیک زودتر ساییده می‌شود.

مبنا معمولاً عدد ۱۰۰ است؛ مثلاً تردور ۲۰۰ یعنی حدوداً ۲ برابر لاستیک با تردور ۱۰۰ عمر می‌کند، ۴۰۰ یعنی حدوداً ۴ برابر، البته در شرایط تست استاندارد.

تفسیر علائم روی لاستیک

یک‌سری علائم روی لاستیک و معمولا با یک حرف انگلیسی درج شده است که در ادامه معنی هرکدام را توضیح خواهیم داد.

علامت M+S روی لاستیک

این دو حرف نشان می‌دهند که لاستیک برای مسیرهای برفی و گل‌آلود مناسب است.

حرف E روی لاستیک

حرف E مخفف E-mark است و نشان می‌دهد که این لاستیک، تاییدیه و استاندارد اتحادیه اروپا را در زمینه‌های زیر دریافت کرده است:

• ایمنی
• عملکرد
• منطبق با مقررات رانندگی و جاده در اتحادیه اروپا

علامت E4 روی لاستیک

حرف E مشخص می‌کند که این لاستیک تاییدیه و استاندارد اتحادیه اروپا را دارد. عدد کنار E، کد کشور اروپایی که صادرکننده استاندارد بوده را نشان می‌دهد. اعداد ۱ برای آلمان، ۲ برای فرانسه و ۳ برای ایتالیا هستند.

عدد ۴ کشور هلند را مشخص می‌کند. پس علامت E4 روی لاستیک، یعنی این تایر تاییدیه اتحادیه اروپا را دارد و صادرکننده استاندارد آن کشور هلند است.

88h و 91v روی لاستیک به چه معناست؟

کدهای عددی مثل 91v روی لاستیک و 88h، بیانگر شاخص سرعت و تحمل بار در لاستیک است. همانطور که در قسمت‌های بالاتر این مقاله بررسی کردیم، حروف انگلیسی مشخص می‌کنند که لاستیک چه میزان سرعت را می‌تواند طی کند. اعداد هم نمادی از میزان باری هستند که لاستیک قادر به تحمل آن است. 

توجه: عدد ۸۸ به‌ معنی تحمل وزن ۸۸ کیلوگرمی نیست؛ بلکه این اعداد کدهای استانداردی در سراسر جهان هستند که هرکدام به وزن خاصی اشاره دارند.

مثلا کد 88h روی لاستیک به‌شکل زیر تفسیر می‌شود:

میزان سرعتی که لاستیک تحمل دارد	میزان باری که می‌توان با این لاستیک حمل کرد
۲۱۰ کیلومتر بر ساعت	۵۶۰ کیلوگرم

درعین‌حال، اگر کد 91v روی لاستیک درج شده بود، به این معنی است که لاستیک وزن و سرعت زیر را می‌تواند تحمل کند:

میزان سرعتی که لاستیک تحمل دارد	میزان باری که می‌توان با این لاستیک حمل کرد
۲۴۰ کیلومتر بر ساعت	۶۱۵ کیلوگرم

 

اعداد و حروف روی لاستیک خودرو درباره کشور سازنده لاستیک چه می‌گویند؟

 برای یک خریدار، این موضوع که لاستیکی که تهیه می‌کند اورجینال باشد از اهمیت بالایی برخوردار است. کارخانه‌های تولید لاستیک در میان اعداد و حروف روی لاستیک خودرو برای اطمینان از اصل‌بودن تایر، نام کشور سازنده را بر دیواره جانبی آن حک می‌کنند بنابراین امکان هیچ گونه تقلبی در درج نام کشور وجود ندارد. اما نکته‌ای وجود دارد و آن این است که بعضی از لاستیک‌ها دارای کارخانه‌های متعدد در کشورهای مختلف هستند. این اتفاق ممکن است خریدار را دچار تردید کرده و نام دو یا سه کشور بر روی لاستیک، او را از خرید منصرف کند. ولی باید گفت تمام تایرهای مربوط به یک کارخانه از یک کیفیت برخوردار هستند.

جمع‌بندی

تایر خودرو هم روی مصرف سوخت تاثیر می‌گذارد، هم برای حفظ امنیت و آرامش سرنشینان خیلی مهم است. به همین دلیل،‌ تولیدکننذگان با رعایت قانون کدگذاری، روی لاستیک‌ها حروف و اعداد مرتبط را درج می‌کنند تا مشخص شود این لاستیک در چه کلاسی قرار دارد و برای چه مسافت‌ها و سرعت‌هایی مناسب است.

سوالات متداول

۱. علامت E روی لاستیک نشانه چیست؟

E مخفف E-mark است و نشان می‌دهد که این لاستیک، طبق استانداردها و تاییدیه‌های اتحادیه اروپا ساخته شده است.

۲. علامت E4 روی لاستیک چیست؟

E مخفف E-mark و نماد اتحادیه اروپا است و ۴ کد کشور هلند. E4 یعنی این لاستیک تحت استانداردهای اتحادیه اروپا ساخته شده و تاییدیه آن را کشور هلند صادر کرده است.

۳. 88h و 91v روی لاستیک به چه معناست؟

کدهای عددی مثل 91v روی لاستیک و 88h، بیانگر شاخص سرعت و تحمل بار در لاستیک هستند که باید به جدول آن‌ها رجوع شود.

۴- شاخص سرعت لاستیک T چه معنایی دارد؟

یعنی هر لاستیک می‌تواند تا سرعت ۱۹۰ کیلومتر بر ساعت را تحمل کند و سرعت بیشتر باعث به خطر افتادن سرنشینان خودرو می شود.